آثار یقین به رحمت الهی در زندگی انسان

• مفهوم توجه به رحمت الهی:

در این بحث مختصر، درباره آثار یقین به رحمت الهی سخن گفته می‌شود. انسان باید به رحمت الهی توجه کند و در آن تأمل نماید. اگر انسان به رحمت خداوند یقین داشته باشد، این یقین در زندگی فردی و اجتماعی او آثار و دستاوردهای مهمی خواهد داشت.

• آرامش قلبی:

نخستین اثر یقین به رحمت الهی، آرامش قلبی است. کسی که به رحمت الهی یقین دارد، از آرامش برخوردار است و دچار اضطراب نمی‌شود. در دل چنین انسانی شک و تردید وجود ندارد. یاد خداوند دل‌ها را آرام می‌کند؛ همان‌گونه که در قرآن آمده است: ألا بذکر الله تطمئن القلوب. این تعبیر نشان می‌دهد که توجه به خداوند سبب سکون و آرامش قلب می‌شود. بنابراین، نفی اضطراب و نفی شک و تردید، نتیجه ایمان و یقین به رحمت الهی است.

• امید به زندگی:

دومین اثر یقین به رحمت الهی، امیدوار شدن به زندگی است. کسی که رحمت الهی را پذیرفته و به آن یقین دارد، نسبت به آینده امیدوار می‌شود. چنین انسانی از یأس فاصله می‌گیرد و ناامیدی از وجود او رخت برمی‌بندد. محتوای ربوبیت الهی بر غلبه رحمت استوار است. خداوند عالم را تدبیر می‌کند و اساس تدبیر و ربوبیت او رحمت الهی است. هرچند علم و قدرت نیز در تدبیر عالم نقش دارند، اما در عمق ربوبیت الهی، رحمت قرار دارد. یعنی خداوند عالم را بر پایه رحمت خود اداره می‌کند. عالم جلوه علم ذاتی الهی و ظهور علم حق است، و تدبیر عالم نیز بر اساس علم حق صورت می‌گیرد؛ اما علم در کنار رحمت الهی، مدیریت عالم هستی را ممکن می‌سازد.

• تحرک و نشاط در زندگی و عبادت:

سومین اثر پذیرش و یقین به رحمت الهی، تحرک در زندگی و نشاط در عبادت است. انسانی که به رحمت مطلقه الهی معترض نباشد و آن را با جان و دل بپذیرد، علاوه بر آرامش و امید، در زندگی و عبادات نیز تحرک خواهد داشت. در زندگی او سستی، رخوت و رکود وجود ندارد. چنین انسانی در عبادت نیز با نشاط است و این یقین به رحمت الهی، او را به بندگی همه‌جانبه و جامع‌الاطراف می‌رساند.

• مسئولیت‌پذیری فردی و اجتماعی:

چهارمین اثر یقین به رحمت الهی، مسئولیت‌پذیری در زندگی فردی و اجتماعی است، نه ترک مسئولیت. انسانی که به رحمت الهی یقین دارد، از مسئولیت گریزان نیست، بلکه مسئولیت‌گرا و مسئولیت‌طلب است. زیرا یقین به توحید سبب می‌شود انسان احکام الهی را بپذیرد و از آنها اطاعت کند.

• توکل و پذیرش مدیریت الهی:

پنجمین ویژگی یقین به رحمت الهی، توکل است. کسی که به رحمت الهی یقین دارد، مدیریت الهی را نیز می‌پذیرد. یقین به رحمت الهی نه تنها موجب نفی توکل نمی‌شود، بلکه آن را استحکام می‌بخشد و در زندگی انسان تقویت می‌کند. توکل یعنی پذیرش مدیریت و ربوبیت الهی در صحنه‌های فردی و اجتماعی زندگی.

• نزول فیض الهی:

این‌ها آثار یقین به رحمت الهی است. هنگامی که انسان به رحمت الهی یقین داشته باشد، خداوند نیز بر اساس همین ایمان، باور و یقین، فیض را نازل می‌کند. بنابراین ششمین اثر یقین به رحمت الهی این است که سبب تنزل فیض الهی می‌شود و فیض از ناحیه خداوند نازل می‌گردد. در حدیث آمده است: أنا عند ظن عبدی؛ یعنی خداوند بر اساس گمان و باور بنده با او رفتار می‌کند. خداوند جایی تجلی می‌کند که بنده نسبت به او حسن ظن داشته باشد، نه سوءظن. بنابراین نزول فیض، بر پایه ایمان به رحمت الهی است. کسی که نسبت به رحمت الهی دچار شک باشد و این حالت در او غلبه پیدا کند، از فیض حق بهره‌مند نخواهد شد.